Ba hoặc má không nói tiếng Việt vẫn có thể giúp con học thế nào?

Tiếng Việt Của Con — Southern Vietnamese for Kids by SVFF

Một câu hỏi rất phổ biến trong các gia đình đa văn hóa: làm sao để hỗ trợ con học một ngôn ngữ mà chính bạn không nói được? Nếu bạn muốn giúp con học tiếng Việt khi bạn không biết tiếng, bí quyết nằm ở sự đồng hành. Nghiên cứu cho thấy việc tiếp xúc sớm và liên tục là rất quan trọng để xây dựng vốn từ. Bằng cách cùng con học vài câu giọng miền Nam như Dạ hay Cảm ơn ba, người phụ huynh không nói tiếng Việt đang cho con thấy rằng ngôn ngữ này được cả gia đình trân trọng.

Chọn ba cụm từ chung của gia đình

Ba hoặc má chưa nói giỏi tiếng Việt vẫn giúp con được. Chọn ba câu dùng ở những lúc dễ đoán: ‘Chào Bà’, ‘Con ăn cơm nha?’, và ‘Dạ, con cảm ơn.’ Nhờ người thân nói tiếng Việt ghi âm theo đúng giọng nhà mình. Đặt một câu gần cửa, một câu cạnh bàn ăn. Cùng con thử nói rồi để người nói thạo đáp lại tự nhiên. Vai trò của bạn là tạo chỗ cho tiếng Việt trong nhà, không phải một mình dạy mọi âm.

Để người thân nói tiếng Việt làm mẫu

Mời người thân nói giỏi đọc một câu bằng giọng thoải mái rồi hỏi câu ấy có nghĩa gì trong nhà mình. Nhà gọi Má hay Mẹ? Bà thích cháu gọi Bà ngoại không? Ghi lại câu trả lời. Một tin nhắn thoại ngắn giúp cả người lớn lẫn bé nhớ cách nói. Khi bạn thử nhắc lại, cứ vui vẻ nhận góp ý rồi nói tiếp; bé thấy người lớn cũng đang học thì sẽ bớt ngại khi tự thử.

Sử dụng âm thanh chuẩn

Sách truyện và âm thanh hữu ích lúc người thân đi vắng, nhưng nên kiểm tra giọng trước khi lấy làm mẫu chính. Từ giọng Bắc không ‘sai’; chỉ có thể khác cách nói miền Nam trong gia đình. Cùng bé nghe, chỉ vào tranh rồi dừng để có một câu đáp thật. Nếu bản thu dùng từ khác, giải thích có hai cách rồi quay về từ ông bà vẫn nói. Khi mình chưa nghe rõ dấu thanh, đừng giả vờ chấm lỗi của con.

Làm cho các cuộc gọi video trở nên tương tác

Trước cuộc gọi với ông bà, giúp bé chọn một đồ vật muốn khoe và một câu muốn hỏi. Cùng giơ lên: ‘Bà ơi, con có con mèo!’ Nếu bé bí lời, bạn có thể gợi bằng tiếng Anh rồi mời Bà trả lời bằng tiếng Việt. Ông bà thường sẽ nói lại từ hữu ích trong lúc trò chuyện. Sau cuộc gọi, nhắc câu ấy một lần khi cất đồ vật. Như vậy âm thanh gắn với cuộc nói chuyện thật, không chỉ là bài tập rời rạc.

Giữ thói quen nhẹ nhàng

Giữ thói quen nhẹ nhàng: một câu chào ở cửa, một câu hỏi lúc ăn cơm và một cuộc gọi ngắn mỗi tuần là đủ để bắt đầu. Ngày bé mệt, chỉ tay hay đáp một từ cũng được. Khen sự tham gia, đừng bắt bé biểu diễn trước nhiều người. Nếu chưa chắc một câu, hãy hỏi người thân nói thạo thay vì dạy theo phỏng đoán. Sự giúp đỡ quý nhất của ba má chưa nói tiếng Việt là luôn tạo cảm giác an toàn để con dùng tiếng Việt ở nhà.

ba má đã sẵn sàng đồng hành cùng con? Hãy tìm hiểu ngay chương trình Tiếng Việt Của Con và trao cho bé món quà ngôn ngữ gia đình.

Đăng ký học thử miễn phí cho bé